Sa Sartiglia de Aristanis
S'urtimu dominigu e su martis de agoa de Carnovali, a
Aristanis si fait sa Sartiglia (
gloss.
),
una cursa a cuaddu ki arregodat is antigas giostras de is cavalieris de su
Mesuevu. Sa festa est organitzada de is gremius artesanus, de is messaius e de is
fusteris, i est dividia in varius momentus sighiasu cun grandu attentzioni de part’e sa
genti: sa bistidura de su cabu de sa festa - connotu cun su nomini de Componidori (
gloss.
)
(il "componidori") - ki depit essi fata sceti cun s’agiudu de unas cantus picciocas - ki tzerriant
massaieddas (
gloss.
)
in d’unu logu apariciau cun follas de froris e trigu (
gloss.
).
Su componidori si ponit su cojettu (
gloss.
),
una spetzi’e cropettu ken’e manigas,
serrau cun buttonis de prata, una camisa bianca a manigas ampras (
gloss.
)
acapiadas
a su bratzu cun tres fetas coloradas, unu singeddu largu de peddi, cun d’una fibia de
prata po agguantai is cratzonis, mentris sa faci benit coberta cun d’una mascara de
linna (
gloss.
)
aguantada cun d’unu mucador’e seda annuau in su pistiddu. Sa conca est
coberta de unu velu abordau a tres angulus e de unu capeddu nieddu cilindricu (
gloss.
)
ki at arremprasau sa berrita arrubia, meda prus antiga.
Sa sfilada de is costumus cun is tamburinus e is trumbiteris (
gloss.
).
Sa beneditzioni de sa genti presenti (
gloss.
)
ki su componidori fait cun d’unu
arramalettu de violetas infustas de akua. S’arramalettu est tzerriau "sa pipia de Maju" (
gloss.
).
A sa fini, sa cursa a sa stella (
gloss.
).
In sa pist’e sa proa benit apicada in artu una
stella cun d’unu stampu in mesu, e is cavalieris cun is cuaddus currendi a galoppu
sfrenau, depint intzoddai su stampu cun d’una spada o cun d’unu baculu. Sa
traditzionis narada ki prus stellas benint intzertadas prus bona at essiri s’annada po is
messaius.
In sa festa de sa Sartiglia, momentus de sa traditzionis prus antiga s’amisturant a
elementus prus nous, arribaus in s’Isula cun is spaniolus. Est de sa traditzioni sarda su
ritu de sa fecundidadi ki est espressada de sa stella, de s’amostu de s’abilesa a cuaddu (
gloss.
),
e de sa mascara ki tenit bisura né de mascu né de femina. Est invecis
de traditzioni spaniola meda parti de su cuncordiu de su setixentus, e prus de totu su
nomini de sa festa, ki benit de su fueddu spaniolu "sortija", derivau de su latinu ki
inditat una contramazina po sa bona sorti.
Film: Sa Sartiglia (AVI 2.100Kb - MOV 1.600Kb - MPEG 3.900Kb)